Αν έχετε νιώσει ποτέ ότι το άγχος σάς κατακλύζει χωρίς προφανή λόγο, δεν είστε οι μόνοι. Πίεση στο στήθος, υπερένταση, δυσκολία στον ύπνο, αίσθημα επικείμενου κινδύνου: όλα αυτά παραπέμπουν εύκολα σε αγχώδη διαταραχή. Όμως, σε ορισμένες περιπτώσεις, η αιτία δεν είναι ψυχολογική, είναι ο θυρεοειδής σας.

Διαβάστε ακόμα: Πόσους κοιλιακούς αντέχετε να κάνετε και τι δείχνει αυτό για την υγεία σας;

Πολλοί άνθρωποι, και ιδιαίτερα οι γυναίκες, ζουν για χρόνια με συμπτώματα που αποδίδονται στο άγχος, ενώ στην πραγματικότητα πάσχουν από υπερθυρεοειδισμό, δηλαδή από υπερλειτουργία του θυρεοειδούς αδένα.

Γιατί ο υπερθυρεοειδισμός μοιάζει τόσο πολύ με το άγχος;

Ο θυρεοειδής είναι ένας μικρός αδένας σε σχήμα πεταλούδας στον λαιμό σας. Παρά το μέγεθός του, ρυθμίζει κρίσιμες λειτουργίες του οργανισμού σας μέσω των θυρεοειδικών ορμονών:

  • τον μεταβολισμό
  • τον καρδιακό ρυθμό
  • τη θερμοκρασία του σώματος
  • τα επίπεδα ενέργειας

Σκεφτείτε τις ορμόνες του θυρεοειδούς σαν το «γκάζι» του σώματός σας. Όταν ο θυρεοειδής παράγει υπερβολική ποσότητα ορμονών, όλα επιταχύνονται. Η καρδιά χτυπά πιο γρήγορα, το έντερο δουλεύει εντονότερα, η θερμοκρασία ανεβαίνει, ο ύπνος διαταράσσεται. Δεν είναι περίεργο που μπορεί να νιώθετε σαν να έχετε πιει υπερβολικό καφέ ή σαν να βρίσκεστε σε συνεχή κατάσταση πανικού.

Ο υπερθυρεοειδισμός προκαλείται συχνότερα από τη νόσο Graves, ένα αυτοάνοσο νόσημα. Άλλες αιτίες είναι οι όζοι του θυρεοειδούς ή η θυρεοειδίτιδα (φλεγμονή του αδένα).

Διαβάστε ακόμα: Ποιες ερωτήσεις υγείας μπορείτε να κάνετε στο ChatGPT;

Πότε δεν είναι «απλώς άγχος»;

Αν παρατηρείτε ότι:

  • τα συμπτώματα επιμένουν για μήνες ή χρόνια
  • δεν συνδέονται με συγκεκριμένες στρεσογόνες καταστάσεις
  • δεν βελτιώνονται με αγχολυτική ή αντικαταθλιπτική αγωγή
  • τότε ίσως χρειάζεται να εξετάσετε το ενδεχόμενο ορμονικής αιτίας.

Ιδιαίτερα ύποπτος είναι ο συνδυασμός άγχους με άλλα σωματικά συμπτώματα, όπως:

  • ακούσια απώλεια βάρους
  • αυξημένη όρεξη
  • συχνές κενώσεις ή διάρροια
  • τριχόπτωση
  • θολούρα (brain fog)
  • έντονη εφίδρωση
  • δυσανεξία στη ζέστη
  • μυϊκή αδυναμία ή κόπωση
  • αυξημένη αρτηριακή πίεση
  • διαταραχές του κύκλου

Η απώλεια βάρους, ειδικά, συχνά περνά απαρατήρητη ή ακόμα και καλοδεχούμενη. Όμως αν χάνετε 8-10 κιλά χωρίς να προσπαθείτε, είναι ένα σημάδι που αξίζει προσοχής.

Γιατί οι γυναίκες διαγιγνώσκονται πιο δύσκολα;

Ο υπερθυρεοειδισμός αφορά περίπου το 1% του πληθυσμού, αλλά εμφανίζεται 5 έως 10 φορές συχνότερα στις γυναίκες. Το ίδιο ισχύει και για τις αγχώδεις διαταραχές. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα πολλά συμπτώματα να αποδίδονται αυτόματα στο άγχος, ακόμα και από επαγγελματίες υγείας. Πολλές γυναίκες ακούν ότι «είναι στο μυαλό τους», ενώ το σώμα τους προσπαθεί να τους προειδοποιήσει ότι κάτι δεν πάει καλά.

Τι μπορείτε να κάνετε αν υποψιάζεστε πρόβλημα θυρεοειδούς;

Αν αναγνωρίζετε τον εαυτό σας σε αυτή την περιγραφή, κλείστε ραντεβού με τον γιατρό σας και πηγαίνετε προετοιμασμένοι. Σημειώστε:

  • τυχόν απώλεια βάρους
  • επεισόδια ταχυκαρδίας (ακόμα και από smartwatch)
  • αλλαγές στον ύπνο, στην ενέργεια ή στον κύκλο

Οι εξετάσεις αίματος μπορούν εύκολα να δείξουν αν οι θυρεοειδικές ορμόνες σας είναι αυξημένες. Αν διαπιστωθεί υπερθυρεοειδισμός, μπορεί να χρειαστούν επιπλέον εξετάσεις για να εντοπιστεί η αιτία.

Αντιμετωπίζεται ο υπερθυρεοειδισμός;

Αντιμετωπίζεται, δεν θεραπεύεται. Η αρχική θεραπεία περιλαμβάνει συνήθως αντιθυρεοειδικά φάρμακα για 12–18 μήνες, ώστε να μειωθεί η παραγωγή ορμονών. Σε αρκετές περιπτώσεις, ειδικά στη νόσο Graves, η νόσος μπαίνει σε ύφεση και τα φάρμακα μπορούν να διακοπούν. Επιπλέον:

  • οι β-αναστολείς βοηθούν στον έλεγχο της ταχυκαρδίας και των συμπτωμάτων άγχους
  • σε ορισμένες περιπτώσεις προτείνονται πιο οριστικές λύσεις, όπως ραδιενεργό ιώδιο ή χειρουργική αφαίρεση του θυρεοειδούς
  • μια δίαιτα χαμηλή σε ιώδιο (περιορισμός θαλασσινών, γαλακτοκομικών, κρόκου αυγού και ιωδιούχου αλατιού) μπορεί να υποστηρίξει τη θεραπεία

Πολλοί ασθενείς περιγράφουν ότι, μέσα σε λίγους μήνες από την έναρξη της σωστής αγωγής, νιώθουν «άλλοι άνθρωποι».

Εσείς γνωρίζετε το σώμα σας καλύτερα από τον καθένα. Αν κάτι δεν σας φαίνεται φυσιολογικό, επιμείνετε. Το άγχος είναι πραγματικό και σοβαρό αλλά δεν είναι πάντα η σωστή διάγνωση. Μερικές φορές, η λύση βρίσκεται σε έναν μικρό αδένα στον λαιμό σας.

Photo credit: iStock