Οι ογκολόγοι εδώ και χρόνια επισημαίνουν τον ρόλο των υπερεπεξεργασμένων τροφίμων στη συνολική υγεία και στον αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου. Παράλληλα, τονίζουν ότι πρόκειται για μια πολυπαραγοντική ασθένεια, με σημαντικούς μη τροποποιήσιμους παράγοντες όπως η ηλικία και η γενετική προδιάθεση. Ωστόσο, πέρα από το τι τρώμε, σημασία έχει και ο τρόπος με τον οποίο αποθηκεύουμε και προετοιμάζουμε το φαγητό μας, καθώς καθημερινές πρακτικές στην κουζίνα μπορούν να επηρεάσουν τη συνολική έκθεση του οργανισμού σε επιβαρυντικούς παράγοντες.

«Συνήθως ο καρκίνος αναπτύσσεται σε βάθος πολλών ετών, και η επαναλαμβανόμενη έκθεση σε επιβλαβείς ουσίες μπορεί να συσσωρευτεί στο σώμα με την πάροδο του χρόνου», προσθέτει ο Dr. Helfand. «Εστιάζοντας σε τροποποιήσιμες συμπεριφορές όπως η προετοιμασία και αποθήκευση τροφίμων, οι άνθρωποι μπορούν να μειώσουν πιθανούς κινδύνους χωρίς φόβο ή δραστικές αλλαγές στον τρόπο ζωής.», λέει ο Δρ. Adeel Khan, αιματολόγος/ογκολόγος και επιδημιολόγος στο University of Texas Southwestern Medical Center.

Διαβάστε ακόμα: Καρκίνος του πνεύμονα: Τι ρόλο παίζει ο ταχυδρομικός κώδικας 

Σταματήστε να κάνετε αυτό το συνηθισμένο λάθος στο φούρνο μικροκυμάτων

Οι ογκολόγοι ζητούν από τους ανθρώπους να σταματήσουν να ζεσταίνουν φαγητό σε πλαστικά δοχεία. «Όταν το πλαστικό θερμαίνεται στον φούρνο μικροκυμάτων, χημικές ουσίες όπως BPA, φθαλικές ενώσεις ή στυρένιο μπορεί να μεταφερθούν στο φαγητό, ιδιαίτερα αν το πλαστικό είναι παλιό, γρατζουνισμένο ή εκτεθεί σε υψηλή θερμότητα ή λιπαρά τρόφιμα», λέει ο Δρ. Brian Helfand, ουρολογικός ογκολόγος και επικεφαλής του τμήματος ουρολογίας στο Endeavor Health.. «Η επαναλαμβανόμενη έκθεση σε αυτές τις ουσίες με την πάροδο του χρόνου μπορεί να διαταράξει τις ορμόνες ή να συμβάλει σε κυτταρική βλάβη.»

Πράγματι, έρευνες υποδεικνύουν ότι η έκθεση σε μικροπλαστικά μπορεί να συμβάλει σε καρκίνους, συμπεριλαμβανομένου του καρκίνου του πνεύμονα και του παχέος εντέρου.

Ο Dr. Khan αναφέρει ότι το πρόβλημα με τη θέρμανση φαγητού σε πλαστικό σχετίζεται με τον τρόπο λειτουργίας των μικροκυμάτων. «Οι φούρνοι μικροκυμάτων λειτουργούν εκπέμποντας ακτινοβολία που στοχεύει και διεγείρει τα μόρια νερού, θερμαίνοντας έτσι το φαγητό, καθώς τα περισσότερα τρόφιμα έχουν υψηλή περιεκτικότητα σε νερό», εξηγεί. «Ωστόσο, όταν αυτό συμβαίνει παρουσία πλαστικού, παρατηρείται έκλυση μικρών σωματιδίων, μικροπλαστικών και νανοπλαστικών, τα οποία καταλήγουν απευθείας στο φαγητό.»

Ο Dr. Helfand κατανοεί γιατί οι άνθρωποι υιοθετούν αυτή την πρακτική. «Πολλοί άνθρωποι ζεσταίνουν πλαστικά δοχεία λόγω ευκολίας και ταχύτητας», λέει. «Τα περισσεύματα αποθηκεύονται συχνά σε πλαστικά δοχεία. Επιπλέον, οι συσκευασίες takeout συχνά ξαναζεσταίνονται, και κάποιοι θεωρούν ότι η ένδειξη ‘microwave-safe’ σημαίνει ότι είναι εντελώς ακίνδυνα.»

Ο Dr. Helfand προσθέτει ότι πολλοί μπορεί να μην γνωρίζουν τον κίνδυνο χημικής έκλυσης, η οποία μπορεί να επηρεάσει τον κίνδυνο καρκίνου. Για να είμαστε σαφείς, ακόμη μαθαίνουμε πολλά για τους κινδύνους των μικροπλαστικών. «Παρότι ο ακριβής κίνδυνος από περιστασιακή έκθεση δεν είναι σαφής, η μείωση της θερμικής μεταφοράς χημικών είναι μια συνετή προσέγγιση», εξηγεί.

Χημικές ουσίες στα πλαστικά που συνδέονται με τον καρκίνο

Ο Dr. Helfand αναφέρει ότι αρκετές χημικές ουσίες στα πλαστικά έχουν προκαλέσει ανησυχίες σχετικά με τον καρκίνο:

  • Δισφαινόλη Α (BPA): Χρησιμοποιείται για τη σκλήρυνση των πλαστικών και την επένδυση κονσερβών. Μπορεί να μιμείται ορμόνες όπως τα οιστρογόνα και να επηρεάζει τη σηματοδότηση των ορμονών.
  • Φθαλικές ενώσεις: Προστίθενται για να κάνουν τα πλαστικά πιο εύκαμπτα, αλλά μπορεί να διαταράσσουν τη λειτουργία των ορμονών.
  • Στυρένιο: Χρησιμοποιείται σε αφρώδεις συσκευασίες και μπορεί να μεταφερθεί στο φαγητό όταν θερμαίνεται. Θεωρείται πιθανό καρκινογόνο με βάση μελέτες σε εργαζόμενους και ζώα.
  • Υπερ- και πολυφθοριωμένες αλκυλιωμένες ουσίες (PFAS): Γνωστές ως «παντοτινά χημικά», βρίσκονται σε συσκευασίες τροφίμων και έχουν συνδεθεί με καρκίνο νεφρών, όρχεων και άλλους τύπους.

Τι να κάνετε αντί να ζεσταίνετε φαγητό σε πλαστικό

Πρώτα απ’ όλα, μην πανικοβάλλεστε. «Αν έχετε ζεστάνει φαγητό σε πλαστικό, δεν υπάρχει λόγος ανησυχίας», εξηγεί ο Dr. Helfand. «Ο κίνδυνος καρκίνου σχετίζεται με τη συσσωρευτική έκθεση σε πολλά χρόνια και όχι με μεμονωμένες συνήθειες.»

Παρόλα αυτά, προτείνει πιο ασφαλείς πρακτικές:

  • Μεταφέρετε το φαγητό σε γυάλινο, κεραμικό ή κατάλληλο για μικροκύματα σκεύος πριν το ζέσταμα.
  • Χρησιμοποιήστε καπάκι κατάλληλο για μικροκύματα, λαδόκολλα ή χαρτί κουζίνας αντί για πλαστική μεμβράνη.
  • Μην ξαναζεσταίνετε φαγητό σε δοχεία takeout, κουτιά μαργαρίνης ή συσκευασίες μιας χρήσης.
  • Αφήνετε το ζεστό φαγητό να κρυώσει λίγο πριν το αποθηκεύσετε σε πλαστικό.

Όσον αφορά την αποθήκευση, ο Dr. Helfand προτείνει γυάλινα ή ανοξείδωτα δοχεία. «Η επιλογή φρέσκων ή κατεψυγμένων τροφίμων αντί για έντονα συσκευασμένα προϊόντα, η αποφυγή ζεστών υγρών σε πλαστικά μπουκάλια και η αντικατάσταση γρατζουνισμένων ή φθαρμένων δοχείων μπορούν επίσης να βοηθήσουν [στη μείωση της έκθεσης]», λέει.

Πηγή: Parade

Photo credit: Εnvato