Ήρθε το τέλος της μουσικής;
Ένα εξ ολοκλήρου AI τραγούδι κάνει θραύση στο διαδίκτυο και διχάζει το κοινό. Έκλεισε ένας κύκλος στην ιστορία της μουσικής;
Την λένε Lolita και τραγουδά αισθησιακά. Η φωνή της είναι βελούδινη. Σαγηνευτική. Είναι όμως ανύπαρκτη. Το πρώτο εξ ολοκλήρου AI τραγούδι έγινε, όπως ήταν αναμενόμενο, viral και έχει διχάσει το κοινό. Κανείς όμως δεν μπορεί να ισχυριστεί ότι δεν του αρέσει το τραγούδι. Οι περισσότεροι απλά φοβούνται ότι ήρθε το τέλος της μουσικής όπως την γνωρίζουμε. Και ίσως δεν έχουν άδικο.
Μπορείτε να διαβάσετε επίσης: Το πρώτο βιβλίο της πριγκίπισσας Charlotte Casiraghi δεν είναι παραμύθι
Τα ερωτήματα για το μέλλον
Οι στίχοι στη ρουμανική γλώσσα δεν μας βοηθούν ιδιαίτερα σε πρώτο χρόνο. Τι προσπαθεί να μας πει η ψηφιακή Lolita; Πρόκειται για ένα τραγούδι αγάπης; Ο ρυθμός του μας ταξιδεύει, έχει κάτι μυστηριώδες. Η νεαρή “ερμηνεύτρια” είναι ελκυστική. Σκεφτόμαστε ότι το Lolita της ταιριάζει ιδανικά. Έχει “κάτι” απροσδιόριστο που μας μαγνητίζει. Πως είναι δυνατόν; Η τραγουδίστρια Lolita δεν είναι πραγματικό πρόσωπο, αλλά μια δημιουργία της τεχνητής νοημοσύνης. Η μουσική, η φωνή και η οπτική ταυτότητα του χαρακτήρα είναι αποτέλεσμα ενός AI art project, όπου η ανθρώπινη συμμετοχή περιορίζεται στους στίχους και στη γενική καλλιτεχνική κατεύθυνση. Η επιτυχία του τραγουδιού αυξάνεται ραγδαία, με εκατομμύρια προβολές στα social media, χωρίς την ανάγκη της παραδοσιακής προώθησης μέσω τηλεοπτικών εμφανίσεων ή συναυλιών. Αυτή η νέα μορφή παραγωγής, όπου η ανθρώπινη έμπνευση συνδυάζεται με τις δυνατότητες της τεχνητής νοημοσύνης, φέρνει στο προσκήνιο μια σειρά από ερωτήματα για το μέλλον. Ήρθε το τέλος της μουσικής βιομηχανίας; Ήρθε το τέλος της μουσικής γενικά;
Μπορείτε να διαβάσετε επίσης: Κατερίνα Διδασκάλου: “Η μόδα έχει τη δύναμη να κάνει επαναστάσεις”
Το πιο σημαντικό ερώτημα που γεννάται είναι το εξής: μπορεί ένας ψηφιακός καλλιτέχνης να είναι αυθεντικός; Η αυθεντικότητα, σύμφωνα με την παραδοσιακή αντίληψη, συνδέεται με την ανθρώπινη παρουσία και τη μοναδικότητα του ατόμου. Ωστόσο, στην περίπτωση των AI-generated καλλιτεχνών, η έννοια της αυθεντικότητας μετατρέπεται σε μια πιο ρευστή έννοια. Ο ψηφιακός καλλιτέχνης μπορεί να δημιουργήσει έργα με ισχυρή συναισθηματική φόρτιση, όπως ακριβώς θα έκανε και ένας άνθρωπος. Αν η τέχνη, λοιπόν, μεταδίδει συναισθήματα και ιδέες, ανεξαρτήτως του πόσο αληθινός είναι ο καλλιτέχνης πίσω από αυτήν, μπορούμε να μιλήσουμε για αυθεντικότητα;
Η ανατροπή των δεδομένων
Η τεχνητή νοημοσύνη φέρνει ανατροπή στην παραδοσιακή μουσική βιομηχανία, καθώς ανοίγει νέους δρόμους δημιουργικότητας. Η χρήση της στη μουσική δεν έχει ως στόχο την αντικατάσταση των καλλιτεχνών αλλά τη διεύρυνση των ορίων της δημιουργίας. Οι καλλιτέχνες μπορούν να συνεργάζονται με την τεχνολογία. Το τέλος του τραγουδιού, λοιπόν, δεν είναι το τέλος της μουσικής. Είναι όμως σίγουρα η αρχή μιας νέας εποχής όπου η μουσική θα αναπτυχθεί με τρόπους που δεν φανταζόμασταν πριν. Μένει να δούμε είναι αν το κοινό θα αποδεχτεί αυτούς τους νέους καλλιτέχνες και τις νέες καλλιτεχνικές μορφές. Και αν ναι, πώς θα αναδιαμορφωθεί η μουσική βιομηχανία για να αγκαλιάσει αυτή την εξέλιξη.
Η νέα “μουσική”
Το γεγονός ότι το Cercel έγινε τόσο δημοφιλές δείχνει ότι το κοινό ενδιαφέρεται περισσότερο για το συναίσθημα που δημιουργεί η μουσική, παρά για την ταυτότητα του καλλιτέχνη. Η αυθεντικότητα, με αυτή την έννοια, μετατοπίζεται από την φυσική παρουσία στη συναισθηματική σύνδεση που προσφέρει το έργο. Η περίπτωση της Lolita και του Cercel αναδεικνύει την ιδέα ότι η μουσική μπορεί να έχει αυθεντικότητα και να συνδέει τους ανθρώπους με νέους τρόπους, ακόμα και αν δεν προέρχεται από έναν πραγματικό άνθρωπο. Η δύναμη της μουσικής δεν εξαρτάται από τον ερμηνευτή. Η νέα γενιά μουσικών έργων, που βασίζονται σε ψηφιακές περσόνες και τεχνητή νοημοσύνη καταδεικνύουν ότι η εμπειρία που μας προσφέρει η μουσική είναι το πραγματικό “κλειδί” για την επιτυχία της.
Photo Credits: Youtube

Εμμανουέλα Μαθιουδάκη