Τον Ιούνιο, ένα χρυσό μπροκάρ παλτό για την όπερα βγαίνει στο σφυρί από τον οίκο Bonhams. Μακρυμάνικο, με μοτίβο λουλουδιών και μεγάλο γιακά. Στο εσωτερικό του, κεντημένα με κόκκινη κλωστή, δύο γράμματα: Μ.Μ. Είναι το παλτό που φόρεσε η Μέριλιν Μονρόε στις 19 Μαΐου 1962, όταν συνόδευσε τον Πρόεδρο John F. Kennedy στον εορτασμό των γενεθλίων του στο Madison Square Garden. Εκείνο το βράδυ τραγούδησε το «Happy Birthday, Mr. President» με μια φωνή που έγραψε ιστορία. Δύο μήνες αργότερα, η Monroe ήταν νεκρή.

Το παλτό εκτιμάται μεταξύ 12.000 και 18.000 δολαρίων. Αλλά η πραγματική κληρονομιά της Μarilyn Monroe, εκατό χρόνια μετά τη γέννησή της (1η Ιουνίου 1926), δεν μετριέται σε δημοπρασίες.

H βιβλιοθήκη της σιωπής

Η Gail Crowther, στο βιβλίο της «Marilyn and Her Books: The Literary Life of Marilyn Monroe», κάνει κάτι που ελάχιστοι είχαν τολμήσει. Περνάει από την πόρτα της προσωπικής βιβλιοθήκης της Μονρόε, περισσότερους από 400 τόμοι. Τους μετέφερε μαζί της από σπίτι σε σπίτι, σαν να ήθελε να χτίσει τείχη από λέξεις γύρω από την εικόνα της.

Η συλλογή της δεν είναι διακοσμητική. Από το «The Little Engine That Could» μέχρι τον Ντοστογιέφσκι. Τέσσερα αντίτυπα του «The Prophet». Διάβασε δύο φορές το «Πόλεμος και Ειρήνη». Είχε ξεκινήσει μαθήματα στο πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας. «Αν είσαι αδαής, τα βιβλία δεν σε κοροϊδεύουν», είχε πει. Το είπε γιατί ήξερε καλά πώς είναι να σε κοροϊδεύουν.

Η ντίβα και ο διανοούμενος

Παντρεύτηκε τον Arthur Miller, τον σπουδαιότερο Αμερικανό θεατρικό συγγραφέα της εποχής του. Ο Τύπος τους βάφτισε «Η Θεά και η Ιδιοφυΐα». Η Μονρόε ασπάστηκε τον Ιουδαϊσμό για να τον ακολουθήσει.  Ο ίδιος ο Μίλερ, ωστόσο, έγραψε στα απομνημονεύματά του «Timebends»: «Με πιθανή εξαίρεση το «Chéri» της Colette και μερικά διηγήματα, δεν θυμάμαι να είχε διαβάσει οτιδήποτε ολόκληρο». Η φράση αυτή χρησιμοποιήθηκε για να ενισχύσει τον μύθο της αμόρφωτης ξανθιάς.

Και η ίδια η Monroe;

Ονειρευόταν να παίξει Οφηλία, Ιουλιέτα, Λαίδη Μάκβεθ. Είχε τολμήσει να σκεφτεί ένα Φεστιβάλ Σαίξπηρ με το όνομα της. Την ίδια στιγμή που η δημοπρασία του Bonhams παρουσιάζει το χρυσό παλτό της, ένα αντικείμενο πολυτελείας, μια φωτογραφία της λάμψης, η Μέριλιν Μονρόε εξακολουθεί να είναι ένα «πεδίο μάχης».

Από τη μια, η εικόνα. Το ξανθό μαλλί, το φόρεμα που ανεμίζει πάνω από τον αεραγωγό του μετρό, το παλτό όπερας. Από την άλλη, η πραγματικότητα: μια γυναίκα που διαβάζει ποίηση «για να κερδίσει χρόνο», λέει σε δημοσιογράφους «Οι άνδρες σπάνια πηδούν εμπόδια για κορίτσια που φορούν ζώνες», και χαρακτηρίζεται από τον φίλο της, φωτογράφο Φιλίπ Χάλσμαν, ως «ίσως η πιο παρεξηγημένη ιδιοφυΐα του αιώνα της».

Για την ιστορία, το παλτό που δημοπρατεί ο Bonhams δεν έχει βγει στην αγορά από το 1999, όταν το είχε βγάλει η Anna Strasberg, χήρα του δασκάλου υποκριτικής της Μέριλιν, Λι Στράσμπεργκ. Τότε, η πώληση είχε γίνει από τον οίκο Christie’s. Τώρα, το παλτό επιστρέφει. Την ίδια περίοδο, ο Bonhams παρουσιάζει και ένα κολιέ της Cartier, από την εποχή της Μπελ Επόκ, που ανήκε στην Αυστραλή ντίβα της όπερας Dame Nellie Melba. Εκτίμηση: 60.000 με 80.000 λίρες.

Δύο ντίβες. Δύο τρόποι να γράψει κανείς την ιστορία. Η μία τραγούδησε στη Σκάλα του Μιλάνου. Η άλλη τραγούδησε «Happy Birthday» και το έκανε τόσο αξέχαστο όσο οποιαδήποτε άρια.

Photo credits: Bohnams, Imdb.