Μόνο που κάτι έχεο αλλάξει. Οι συλλέκτες που για χρόνια κυνηγούσαν τα πιο ακριβά, τα πιο σπάνια και τα πιο πολυσυζητημένα ζευγάρια αρχίζουν να κοιτούν ξανά εκεί όπου ξεκίνησαν όλα. Στα sneakers που φοριούνται πραγματικά.

Στα μέσα των ’90s, τα Nike Air Max 95 είχαν αποκτήσει στη Βρετανία το παρατσούκλι «110s», επειδή κόστιζαν £110, ένα ποσό που τότε έμοιαζε σχεδόν εξωφρενικό για ένα ζευγάρι αθλητικά παπούτσια. Παρ’ όλα αυτά, τα Air Max 95 έγιναν σύμβολο μιας ολόκληρης γενιάς. Ήταν ακριβά, αλλά παρέμεναν προσβάσιμα αν κάποιος έκανε λίγη οικονομία. Σήμερα, ένα αντίστοιχο ποσό δεν μοιάζει πια υπερβολικό. Το παράδοξο είναι ότι τα sneakers που κάποτε θεωρούσαμε πολυτέλεια έχουν πλέον αφήσει πίσω τους την έννοια της λογικής τιμής.

Η κουλτούρα των sneakers πέρασε από πολλά στάδια. Τα αθλητικά παπούτσια έγινε πολυπόθητο αντικείμενο πόθου, μετά συλλεκτικό είδος και στη συνέχεια επένδυση. Τα limited editions και οι συνεργασίες με σταρ και σχεδιαστές δημιούργησαν μια αγορά μεταπώλησης όπου ένα ζευγάρι μπορούσε να αξίζει πολύ περισσότερο τη στιγμή που έβγαινε από το κουτί του. Η τιμή έπαψε να συνδέεται αποκλειστικά με το προϊόν και άρχισε να συνδέεται με το hype.

Κάπου στην πορεία, όμως, ο καταναλωτής άρχισε να κάνει έναν πολύ απλό υπολογισμό: αν ένα sneaker κοστίζει €250, πόσες φορές θα το φορέσει; Αυτός είναι ίσως ο λόγος που τα πιο οικονομικά μοντέλα επιστρέφουν στο προσκήνιο. Nike, New Balance, Asics και Adidas διαθέτουν sneakers γύρω στα €70, €80, €90 ή €100, τα οποία δεν αντιμετωπίζονται πλέον ως δεύτερη επιλογή. Εμφανίζονται στις καμπάνιες, στους δρόμους, στα fashion editorials και στις γκαρνταρόμπες ανθρώπων που θα μπορούσαν να αγοράσουν κάτι πολύ ακριβότερο.

Η αλλαγή δεν αφορά μόνο την τιμή αλλά την ιδέα πίσω από την αγορά. Ένα ζευγάρι sneakers των €250 πρέπει πλέον να δικαιολογήσει κάθε ευρώ του. Να είναι άνετο, ευέλικτο, να φοριέται από το πρωί μέχρι το βράδυ, με τζιν αλλά και με κοστούμι, στο αεροπλάνο, στην πόλη, στη δουλειά, παντού. Δεν αρκεί να είναι ένα ακόμη εντυπωσιακό αντικείμενο σε μια συλλογή.

Η μόδα έχει αποδείξει πολλές φορές ότι η τιμή δεν καθορίζει από μόνη της το στάτους. Όταν η Phoebe Philo εμφανίστηκε στην πασαρέλα με Adidas Stan Smith, ένα απλό tennis sneaker που τότε κόστιζε περίπου €80, το έκανε ένα από τα πιο επιθυμητά παπούτσια της μόδας. Τα Sambas ακολούθησαν αργότερα την ίδια διαδρομή, από το γήπεδο και το indoor football μέχρι τις πιο ενημερωμένες street style εμφανίσεις.

Το ενδιαφέρον σήμερα είναι ότι η οικονομική επιλογή δεν χρειάζεται πια να απολογείται. Ένα sneaker των €80 μπορεί να είναι εξίσου σύγχρονο με ένα των €280, ακριβώς επειδή δεν προσπαθεί να αποδείξει πόσο κόστισε. Και στην Ελλάδα, όπου το sneakers έχουν γίνει εδώ και χρόνια βασικό κομμάτι της καθημερινής γκαρνταρόμπας, η αλλαγή αυτή είναι ακόμη πιο εύκολη να διαπιστωθεί. Το ζητούμενο δεν είναι πλέον ένα ζευγάρι για τη συλλογή, αλλά εκείνο που θα φορεθεί ξανά και ξανά. Με λινό παντελόνι το καλοκαίρι, με denim τον χειμώνα, με φόρεμα, με υπερμεγέθες σακάκι, με διαφορετικά στιλ από την γκαρνταρόμπα μας, και τις τέσσερις εποχές του χρόνου. Γιατί η μόδα εξακολουθεί να αγαπάει τα Stan Smith και τον ρυθμό της Samba.