Έχετε παρατηρήσει ποτέ ότι κάποιες συνήθειές σας φαίνονται στους άλλους λίγο περίεργες ή ακόμα και ενοχλητικές; Ίσως να σας κάνουν να νιώθετε ότι χάνετε χρόνο ή ότι δεν είστε αρκετά συγκεντρωμένες. Αλλά μήπως αυτές οι μικρές «εκκεντρικότητες» κρύβουν στην πραγματικότητα ένα μυστικό; Ένα μυστικό που δείχνει ότι το μυαλό σας δουλεύει ασταμάτητα και με τρόπους που δεν έχετε φανταστεί. Η αλήθεια είναι ότι ο εγκέφαλός μας έχει τρόπους να επεξεργάζεται πληροφορίες, να οργανώνει σκέψεις και να βρίσκει δημιουργικές λύσεις, ακόμη και όταν εμείς νομίζουμε ότι «χάνουμε χρόνο». Σας αποκαλύπτουμε δύο απροσδόκητες συνήθειες που, παρά την κακή φήμη τους, μπορεί να αποκαλύπτουν την πραγματική σας νοημοσύνη.

Διαβάστε ακόμα: Σκουλαρίκια και προσωπικότητα: Τι μήνυμα εκπέμπει το στιλ που επιλέγετε; 

1. Η συνήθεια της ονειροπόλησης

Η περιπλάνηση του μυαλού, δηλαδή όταν η προσοχή μας απομακρύνεται από την τρέχουσα δουλειά και στρέφεται σε αυτοπαραγόμενες σκέψεις, θεωρείται συχνά σημάδι απροσεξίας. Όμως, νεότερες μελέτες δείχνουν ότι μπορεί να ενισχύσει τη δημιουργικότητα και την ευελιξία της σκέψης. Για παράδειγμα, μια μελέτη του 2025 με πάνω από 1.300 ενήλικες έδειξε ότι η σκόπιμη ονειροπόληση συσχετίζεται με υψηλότερη δημιουργική απόδοση. Τα δεδομένα νευροαπεικόνισης έδειξαν ότι αυτό συμβαίνει επειδή αυξάνεται η συνδεσιμότητα μεταξύ μεγάλων εγκεφαλικών δικτύων που ελέγχουν την προσοχή και του δικτύου που συνδέεται με φαντασία και αυτοπαραγόμενη σκέψη.

Επιπλέον, γυναίκες με τάση για αυθόρμητη περιπλάνηση του μυαλού τα πάνε καλύτερα σε δοκιμασίες που απαιτούν αλλαγή νοητικών πλαισίων (task-switching), δηλαδή μπορούν να προσαρμόζονται πιο γρήγορα σε διαφορετικές καταστάσεις, ένα ξεκάθαρο σημάδι ευέλικτης σκέψης. Μια άλλη μελέτη του 2024 στο PNAS Nexus, που ανέλυσε πάνω από 3.300 δείγματα αυθόρμητης σκέψης, έδειξε ότι αυτές οι «ακούσιες» σκέψεις οργανώνονται γύρω από στόχους και βοηθούν στη μνήμη. Με απλά λόγια, η «ανενεργή» σκέψη συχνά έχει λειτουργικό ρόλο και δεν είναι χαοτικό μυαλό «σε αδράνεια».

Φυσικά, η ονειροπόληση είναι ωφέλιμη μόνο αν συνδυάζεται με ικανότητα συγκέντρωσης. Αν βλέπετε το μυαλό σας να περιπλανάται αλλά ταυτόχρονα μπορείτε να εστιάζετε και να παραμένετε συγκεντρωμένοι, τότε χρησιμοποιείτε έναν νοητικό τρόπο που ενισχύει τη δημιουργικότητα και την επίλυση προβλημάτων.

Διαβάστε ακόμα: Η πρωινή συνήθεια που αυξάνει την πιθανότητα να γίνετε εκατομμυριούχος 

2. Η συνήθεια να μιλάτε στον εαυτό σας

Το να μιλάτε στον εαυτό σας, είτε σιωπηλά είτε ψιθυριστά, μπορεί να φαίνεται περίεργο ή τρελό, αλλά η επιστήμη δείχνει ότι η εσωτερική ομιλία υποστηρίζει την αυτορρύθμιση, τον προγραμματισμό και τη μεταγνώση, δηλαδή τη σκέψη πάνω στη σκέψη μας. Μια μελέτη του 2023 σε φοιτήτριες και φοιτητές, που δημοσιεύθηκε στο Behavioral Sciences, έδειξε ότι όσοι μιλούν στον εαυτό τους πιο συχνά έχουν σαφέστερη αυτοαντίληψη και καλύτερη ικανότητα αυτορρύθμισης.

Αυτό δεν σημαίνει ότι η αυτοσυζήτηση δείχνει άμεσα υψηλότερη νοημοσύνη. Σημαίνει όμως ότι λειτουργεί σαν νοητικό «σκαλοπάτι» για την οργάνωση σύνθετων ιδεών, την παρακολούθηση στόχων και τη διαχείριση συναισθημάτων. Με άλλα λόγια, όταν εξωτερικεύουμε τις σκέψεις μας, ακόμα και σιωπηλά, βοηθάμε τον εγκέφαλο να μειώσει τον «νοητικό θόρυβο» και να μετατρέψει τις μπερδεμένες σκέψεις σε δομημένα σχέδια ή αυτοανάλυση.

Όπως και με την ονειροπόληση, η αυτοσυζήτηση είναι πιο ωφέλιμη με μέτρο. Η υπερβολική ή αρνητική αυτοσυζήτηση, όπως η συνεχής αυτοκριτική, μπορεί να βλάψει τη συγκέντρωση και την ψυχική μας υγεία. Όταν όμως χρησιμοποιείται σωστά, μπορεί να μετατρέψει τις μισές σκέψεις σε πλήρη σχέδια δράσης.

Πηγή: Psychology Today

Photo credit: iStock